Yaşlı, Yaşlanma ve Yaşlılık Kavramları

Dünya’da ve Türkiye’de Yaşlı Nüfus

20. yüzyılı ele alacak olursak dünya nüfusu dönemin 50 sene öncesine oranla daha hızlı bir şekilde yaşlanma göstermiştir. 1950’lerin başında gelişmiş ülkelerde altmış beş yaş olan ortalama yaşam beklentisi yüzyılın sonunda seksene dayanmıştır. Türkiye’de, yaşlı nüfusun genel nüfus içindeki oranı, ortalama yaşam beklentisinin artması, doğurganlık hızındaki düşüş, bebek ve çocuk ölüm oranlarının azalması ve koruyucu sağlık hizmetlerinin gelişmesi gibi nedenlerle hızlı bir artış göstermektedir.

Bugün gelişmişlik düzeyi hangi derecede olursa olsun her ülkede, ortalama yaşam beklentisi ve buna bağlı olarak nüfus içindeki yaşlı sayısı, oranı, yaşlı bireylerin gereksinim ve sorunları gittikçe artmaktadır.

Yaşlı nüfus (65 ve daha yukarı yaş) 2013 yılında 5 milyon 891 bin 694 kişi iken son beş yılda %17 artarak 2017 yılında 6 milyon 895 bin 385 kişi oldu. Yaşlı nüfusun toplam nüfus içindeki oranı ise 2013 yılında %7,7 iken, 2017 yılında %8,5’e yükseldi. Yaşlı nüfusun %44’ünü erkek nüfus, %56’sını kadın nüfus oluşturdu.

Nüfus projeksiyonlarına göre, yaşlı nüfus oranının 2023 yılında %10,2, 2030 yılında %12,9, 2040 yılında %16,3, 2060 yılında %22,6 ve 2080 yılında %25,6 olacağı öngörüldü.

Yaşlı nüfus yaş grubuna göre incelendiğinde, 2013 yılında yaşlı nüfusun %60,3’ü 65-74 yaş grubunda, %32,2’si 75-84 yaş grubunda ve %7,5’i 85 ve daha yukarı yaş grubunda iken, 2017 yılında %61,6’sı 65- 74 yaş grubunda, %29,7’si 75-84 yaş grubunda ve %8,6’sı 85 ve daha yukarı yaş grubunda yer aldığı görüldü.

Dünya nüfusunun 2017 yılında %8,9’unu yaşlı nüfus oluşturdu. En yüksek yaşlı nüfus oranına sahip ilk üç ülke sırasıyla %32,2 ile Monako, %27,9 ile Japonya ve %22,1 ile Almanya oldu. Türkiye bu sıralamada 167 ülke arasında 66. sırada yer aldı.  (TUİK İstatistiklerle Yaşlılar, 2017, Sayı: 27595, 15 Mart 2018)

Tablo1.Avrupa ülkelerinde cinsiyete göre doğuşta beklenen yaşam süreleri, 2016

(Life expectancy at birth in European countries by sex, 2016)

Ülkeler- Countries Toplam-Total Erkek-Male Kadın-Female
AB-28 ülke-EU-28 countries 81,0 78,2 83,6
Almanya-Germany 81,0 78,6 83,5
Avusturya-Austria 81,8 79,3 84,1
Belçika-Belgium 81,5 79,0 84,0
Bulgaristan-Bulgaria 74,9 71,3 78,5
Çek Cumhuriyeti-Czech Republic 79,1 76,1 82,1
Danimarka-Denmark 80,9 79,0 82,8
Estonya-Estonia 78,0 73,3 82,2
Finlandiya-Finland 81,5 78,6 84,4
Fransa-France 82,7 79,5 85,7
Güney Kıbrıs R.Y.-Southern Greek Cyprus 82,7 80,5 84,9
Hırvatistan-Croatia 78,2 75,0 81,3
Hollanda-Netherlands 81,7 80,0 83,2
İngiltere-United Kingdom 81,2 79,4 83,0
İrlanda-İreland 81,8 79,9 83,6
İspanya-Spain 83,5 80,5 86,3
İsveç-Sweden 82,4 80,6 84,1
İsviçre-Switzerland 83,7 81,7 85,6
İtalya-Italy 83,4 81,0 85,6
İzlanda-Iceland 82,2 80,4 84,1
Karadağ-Montenegro 76,5 74,1 78,9
Letonya-Latvia 74,9 69,8 79,6
Lihtenştayn-Liechtenstein 82,3 80,6 84,0
Litvanya-Lithuania 74,9 69,5 80,1
Lüksemburg-Luxembourg 82,7 80,1 85,4
Macaristan-Hungary 76,2 72,6 79,7
Makedonya-Macedonia 75,4 73,4 77,5
Malta-Malta 82,6 80,6 84,4
Norveç-Norway 82,5 80,7 84,2
Polonya-Poland 78,0 73,9 82,0
Portekiz-Portugal 81,3 78,1 84,3
Romanya-Romania 75,3 71,7 79,1
Sırbistan-Serbia 75,7 73,2 78,3
Slovakya-Slovakia 77,3 73,8 80,7
Slovenya-Slovenia 81,2 78,2 84,3
Türkiye (1)-Turkey (1) 78,0 75,3 80,8
Yunanistan-Greece 81,5 78,9 84,0
Kaynak: Avrupa Birliği İstatistik Ofisi, 2016, Türkiye İstatistik Kurumu, 2015-2017
Source: European Union Statistical Office, 2016, Turkish Statistical Institute, 2015-2017
Tablo, Türkiye’nin yanısıra, Avrupa Birliği, Avrupa Ekonomik Alanı (AEA) ve Avrupa Serbest Ticaret Birliği (ASTB) ülkelerini kapsamaktadır. Ayrıca, belirtilen kaynakta hakkında bilgi bulunan Sırbistan ve Karadağ da tabloya eklenmiştir.

Gerontolog ve Sosyal Hizmet Uzmanı Ecem BİLGEN

Bir Cevap Yazın

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Google fotoğrafı

Google hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Connecting to %s